ABD askerleri Irak'tan çekiliyor, yeni dönem başlıyor

Ülkede 9 askeri üsse sahip olan ABD askerlerinin ülkeden ayrılmasıyla Irak’ta yeni bir dönem başlıyor.

Irak Savunma Bakanı Yahya Resul, Katar Merkezli El Cezire televizyonuna koalisyon güçlerinin ülkeden çekildiğini duyurdu. Çekilmeyle birlikte ABD'nin ülke genelinde bulunan çok sayıda üssü de boşaldı.

2003'te Saddam Hüseyin yönetimini deviren ve Irak'ı işgal eden ABD güçleri, 2011'de ülkeden çekilmişti. Ancak 3 yıl sonra terör örgütü DAEŞ'le mücadele adı altında Irak hükümetiyle işbirliği yaparak ülkeye yeniden konuşlandı. DAEŞ'in 2017'de Irak'ta güç kaybetmesinin ardından Washington, 2024'te yeniden çekilme kararı almıştı.

BİRLİKLER ABD'YE GERİ DÖNMEYECEK

Çekilme, ABD'nin Irak'taki askeri varlığının mevcut biçimiyle sona ermesi anlamına gelse de, ayrılan birliklerin önemli bir bölümü ABD'ye geri dönmeyecek.

Irak ile ABD, Eylül 2024’te ülkedeki ABD öncülüğündeki uluslararası koalisyonun askeri misyonunun sona erdirilmesine ilişkin iki aşamalı bir geçiş planı açıklamıştı.

Bu planın ilk aşamasında Irak’taki askeri misyonun tamamlanarak ikili güvenlik işbirliklerine geçilmesi, ikinci aşamasında ise Suriye’deki DAEŞ karşıtı operasyonlara Irak topraklarından verilen desteğin sürdürülmesi öngörülmüştü.

Amerikan basınında yer alan iddialara göre bu kapsamda "yüzlerce asker", Ürdün'e ve Ortadoğu genelindeki diğer noktalara yeniden konuşlandırılacak.

IKYB'DEN SAVUNMA ENDİŞESİ

Öte yandan Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Peşmerge Bakanlığı, koalisyonun çekilmesinin yaklaşmasıyla bölgenin hava savunma kapasitesine ilişkin endişelerini dile getirdi .

Bakanlık, ABD ile İran arasındaki son gerilim sürecinde IKBY'nin 1000'den fazla insansız hava aracı (İHA) ve balistik füze saldırısına maruz kaldığını bildirerek, bölge hava sahasının Irak'ın ulusal hava sahasının ayrılmaz bir parçası olduğunu ve bu alanın korunmasının federal hükümetin anayasal sorumluluğunda bulunduğunu kaydetti.

IKBY Başbakanı Mesrur Barzani de ABD güçlerinin çekilmesinin bölgeyi savunmasız bırakabileceği uyarısında bulunarak, Irak'ın kuzeyinde hava savunma sistemlerinin yetersizliğine dikkati çekti.

ABD'nin 2011'deki çekilme kararının ardından oluşan güvenlik boşluğunun DEAŞ'ın yükselişine zemin hazırladığını hatırlatan Barzani, benzer bir tablonun yeniden yaşanabileceğini vurguladı.

Irak'ta ABD öncülüğündeki koalisyonun askeri üs ve karargah düzeninin 30 Eylül itibarıyla resmen sona ermesi; ülkedeki yabancı askeri varlığın yerini tamamen Irak güçlerinin sorumluluğuna ve Bağdat-Washington arasındaki ikili güvenlik işbirliğine bırakması bekleniyor.