Bilim insanları 'süperiyonik buz' yapısını laboratuvarda kanıtladı
Fransız araştırmacılar, aşırı basınç ve sıcaklık altında suyun yeni bir evresini gözlemledi
Quick Look
- Fransa Alternatif Enerjiler ve Atom Enerjisi Komisyonu'ndan Dr.
- Alexis Forestier liderliğindeki ekip, laboratuvarda su örneklerini aşırı basınç ve ısıya maruz bırakarak teorik 'süperiyonik buz' yapısını kanıtladı.
- Bu bulgu, Uranüs ve Neptün'ün manyetik alanlarını açıklayabilir.
AI-generated summary
Why It Matters
Süperiyonik buz, oksijen atomlarının katı bir kafes oluşturduğu, hidrojen atomlarının ise sıvı gibi hareket ettiği teorik bir su fazıdır.
Fransa Alternatif Enerjiler ve Atom Enerjisi Komisyonu’ndan Dr. Alexis Forestier liderliğindeki ekip, laboratuvarda su örneklerini elmas uçlar arasına sıkıştırarak 230 gigapaskala (Dünya atmosfer basıncının 2,3 milyon katı) kadar basınca maruz bıraktı ve eş zamanlı olarak lazerlerle 2 bin 357 dereceye (2 bin 630 Kelvin) kadar ısıttı.
Aşırı basınç nedeniyle buharlaşamayan suyun, teoride var olduğu bilinen ancak bugüne kadar kanıtlanamayan ‘sıkı paketlenmiş altıgen’ süperiyonik buz yapısına dönüştüğü saptandı.
Maddenin alışılmışın dışındaki bu evresinde suyun ne tam katı ne de tam sıvı davrandığı belirtildi. Yapıda oksijen atomlarının katı bir kafes içinde sabit kaldığı, hidrojen parçacıklarının ise sıvı gibi serbestçe hareket ettiği aktarıldı.
Araştırmacılar, bulguların Güneş Sistemi'ndeki gezegen modellerini değiştirebilecek öneme sahip olduğunu bildirdi.
Süperiyonik buz yapısının Uranüs ile Neptün gibi buz devi gezegenlerin çekirdeklerinde bulunabileceği, bu yapının söz konusu gezegenlerdeki karmaşık ve asimetrik manyetik alanların oluşumunu açıklamaya yardımcı olabileceği ifade edildi.
Open Questions
- Bu yapı diğer gezegenlerin çekirdeklerinde ne kadar yaygın?
- Laboratuvar ortamı dışındaki doğal koşullarda nasıl kararlı kalıyor?
