Bộ Y tế đề xuất tăng mức đóng BHYT lên 6% đến năm 2030, đồng thời mở rộng quyền lợi khám chữa bệnh và khám sàng lọc

Bộ Y tế đề xuất tăng mức đóng bảo hiểm y tế (BHYT) theo lộ trình từ 4,5% hiện nay lên 5,1% từ năm 2027, sau đó tăng lên 5,4% và 6%.

Lộ trình này được Bộ Y tế đưa vào dự thảo Nghị định quy định về lộ trình tăng mức hưởng và phạm vi hưởng bảo hiểm y tế theo lộ trình, đối tượng ưu tiên phù hợp với mức đóng và khả năng cân đối Quỹ BHYT. Nghị định dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/4/2027. Riêng một số quy định về khám sức khỏe định kỳ được đề xuất áp dụng từ ngày 1/1/2027.

Theo quy định hiện hành, tổng mức đóng BHYT đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động bằng 4,5% tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc. Theo đề xuất trên, từ 1/7/2027, mức đóng tăng thêm 0,6% (tức là lên 5,1%). Với một số nhóm khác, thời điểm áp dụng mức 5,1% được đề xuất từ 1/7/2028.

Người tham gia BHYT theo hộ gia đình cũng nằm trong lộ trình điều chỉnh. Từ 1/1/2028, mức đóng của người tham gia theo hộ gia đình dự kiến bằng 5,1% mức lương cơ sở. Cơ chế giảm trừ khi nhiều thành viên trong cùng hộ gia đình cùng tham gia BHYT vẫn được duy trì.

Sau ba năm áp dụng mức đóng mới, dự thảo đề xuất tiếp tục tăng lên 5,4%, sau đó ba năm nữa tăng lên 6%. Bộ Y tế cho rằng tăng mức đóng nhằm tạo thêm nguồn lực để mở rộng quyền lợi cho người tham gia, đồng thời bảo đảm cân đối và sử dụng bền vững Quỹ BHYT.

Điểm đáng chú ý trong dự thảo là mức đóng tăng được gắn với lộ trình mở rộng phạm vi chi trả của BHYT. Từ ngày 1/7/2027, Quỹ BHYT dự kiến thanh toán chi phí khám sức khỏe định kỳ cho một số nhóm đối tượng. Phần chi phí chưa được quỹ thanh toán và một số trường hợp thuộc diện chính sách sẽ do ngân sách nhà nước bảo đảm. Mức thanh toán tối đa dự kiến bằng 15% mức lương cơ sở. Với mức lương cơ sở 2,53 triệu đồng hiện nay, số tiền này tương đương 380.000 đồng.

Quỹ BHYT cũng được đề xuất từng bước chi trả chi phí khám sàng lọc, chẩn đoán sớm một số bệnh, trong đó có ung thư cổ tử cung, vú, phổi, tuyến tiền liệt, đại trực tràng, dạ dày, gan và viêm gan B, C. Việc triển khai sẽ theo lộ trình, Bộ Y tế quy định cụ thể về đối tượng, điều kiện, danh mục dịch vụ và mức thanh toán.

Theo đề xuất, từ ngày 1/7/2027, chi phí liên quan đến viêm gan B, C được thanh toán khi lồng ghép trong khám sức khỏe định kỳ. Từ ngày 1/7/2028, thí điểm thanh toán khám sàng lọc, chẩn đoán sớm ung thư cổ tử cung và đến ngày 1/1/2030 thực hiện thanh toán đối với bệnh này. Từ năm 2030, việc thanh toán khám sàng lọc, chẩn đoán sớm ung thư vú, phổi, tuyến tiền liệt, đại trực tràng, cùng tăng huyết áp và đái tháo đường, cũng được triển khai theo lộ trình do Bộ Y tế quy định.

Nâng mức hưởng BHYT

Song song mở rộng phạm vi chi trả, dự thảo đề xuất nâng mức hưởng BHYT cho một số nhóm ưu tiên. Từ ngày 1/7/2027, người từ 75 tuổi trở lên, người khuyết tật nhẹ có mức suy giảm khả năng lao động từ 35% đến 60%, người dưới 18 tuổi và người thuộc hộ gia đình có mức sống trung bình dự kiến được nâng mức hưởng từ 80% lên 85% chi phí khám, chữa bệnh trong phạm vi được hưởng. Mức hưởng của các nhóm này tiếp tục tăng lên 90% từ ngày 1/7/2029. Khi khám, chữa bệnh tại cấp ban đầu và cấp cơ bản, mức hưởng dự kiến lên 95% từ ngày 1/7/2030.

Đối với các nhóm hiện hưởng 80% nhưng không thuộc diện ưu tiên, dự thảo đề xuất tăng lên 85% từ ngày 1/7/2028. Mức hưởng khi khám, chữa bệnh tại cấp ban đầu và cấp cơ bản sẽ tăng lên 90% từ ngày 1/7/2030.

Bộ Y tế cho rằng việc điều chỉnh mức đóng và quyền lợi cần được thực hiện đồng bộ nhằm tăng nguồn thu cho Quỹ BHYT, từng bước mở rộng khả năng tiếp cận các dịch vụ dự phòng, phát hiện sớm bệnh và nâng mức hỗ trợ chi phí khám chữa bệnh cho các nhóm cần ưu tiên.

Theo báo cáo của BHXH Việt Nam, đến hết tháng 6/2026, cả nước có khoảng 99,1 triệu người tham gia BHYT, tương đương 96,91% dân số. Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2030 đạt bao phủ BHYT toàn dân.