Husiler Yemen'in Stratejik Moha Kentini Ele Geçirdi

Associated Press'e (AP) konuşan Husi ve Yemenli yetkililer, Moha'nın perşembe günü Husilerin eline geçtiğini doğruladı. Al Jazeera'nın sahadaki kaynakları ise Suudi Arabistan destekli Yemen hükümet güçlerinin kentten tamamen çekildiğini bildirdi.

Al Jazeera'nın Sana'daki muhabiri Yousef Mawry'nin saha kaynaklarına dayandırdığı bilgilere göre Husiler, Moha'nın düşmesinden önce Taiz'in batısındaki El-Vaziyah bölgesinde ilerledi ve Halid bin Velid Askerî Üssü'nü ele geçirdi. Hükümet güçlerinin mevzilerini terk etmesinin ardından Moha'daki direnişin büyük ölçüde çözüldüğü belirtildi.

Aynı kaynaklar, Husilerin daha sonra güneye ilerleyerek batı Kızıldeniz kıyısında Babülmendep'e kadar uzanan bölgede kontrol sağladığını öne sürdü. Ancak Husilerin kıyı şeridinin tamamını veya Babülmendep'i bütünüyle kontrol ettiği yönündeki iddia henüz bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmadı.

Moha, Kızıldeniz'i Aden Körfezi'ne bağlayan Babülmendep Boğazı'na yaklaşık 80 kilometre uzaklıkta bulunuyor. Normal koşullarda dünya mal ticaretinin yaklaşık yüzde 12'si bu güzergâhtan geçiyor.

Moha'nın düşmesi, İran'ın ABD ve İsrail ile savaşı nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin aksadığı bir döneme denk gelmesi açısından ayrıca önem taşıyor. Analistlere göre Husilerin yeni konumlarını Kızıldeniz'deki gemilere yönelik tehdit veya saldırıları artırmak için kullanması, Tahran'a Washington karşısında yeni bir baskı aracı sağlayabilir.

RİYAD'TAN HAVA SALDIRISI

Moha'nın ele geçirilmesinin ardından Husi bağlantılı Al-Masirah televizyonu, Suudi Arabistan güçlerinin Moha Havalimanı'na iki hava saldırısı düzenlediğini öne sürdü. Saldırılar bağımsız kaynaklar tarafından henüz doğrulanmadı.

Husilerin Yüksek Siyasi Konsey Başkanı Mehdi el-Meşat ise Yemen hükümet güçlerine silah bırakma çağrısında bulunarak, silahlarını bırakan askerlere tam dokunulmazlık sağlanacağını açıkladı.

AP'ye göre Yemen hükümet güçleri de Taiz'in batısındaki Husi takviye birliklerine hava saldırıları düzenledi ve sivillere Taiz-Moha güzergâhından uzak durmaları çağrısında bulundu.

2022'DEN BU YANA EN BÜYÜK KAZANIM

Moha'nın ele geçirilmesi, Husilerin 2022'de varılan ateşkesten bu yana elde ettiği en büyük toprak kazanımı oldu. Gelişme, Yemen'in yeniden geniş çaplı bir iç savaşa sürüklenebileceğine ilişkin endişeleri de artırdı.

Moha sakinleri AP'ye Husi güçlerinin kentin birçok noktasında görüldüğünü ve çarşıların kapandığını söyledi. Kentteki bir hastanede çalışan üç doktor ise tesisin ele geçirilmesinin ardından kaçtıklarını, sivillerin de Suudi Arabistan destekli güçlerin kontrolündeki Aden'e doğru kaçmaya başladığını aktardı.

KIZILDENİZ İÇİN YENİ RİSK

Londra merkezli Royal United Services Institute'tan (RUSI) Baraa Shiban, Taiz çevresindeki dağlık arazinin Husilere Yemen'in batı kıyılarını gözetleyebilecekleri stratejik bir konum sağladığını belirtti.

Shiban'a göre Husiler, İran Devrim Muhafızları'nın Hürmüz Boğazı'nda uyguladığı yönteme benzer şekilde denize mayın döşeyerek Kızıldeniz'deki gemi trafiğini daha tehlikeli hale getirebilir.

Babülmendep'teki ticari gemi trafiği, Husilerin 2023'ün sonlarında bölgedeki gemilere saldırmaya başlamasından bu yana yaklaşık yüzde 60 azaldı. Çok sayıda denizcilik şirketi güvenlik gerekçesiyle alternatif güzergâhlara yöneldi.

Hürmüz'e alternatif arayan Suudi Arabistan'ın petrol sevkiyatlarını Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu Limanı'na yönlendirmesiyle trafik bu yıl kısa süreliğine artmıştı. Ancak Lloyd's List Intelligence'a göre yeniden yükselen Husi tehdidi bu faaliyeti de sınırladı.

BM'den KRİTİK UYARI

BM Yemen Özel Temsilcisi Hans Grundberg, gelişmelerin Yemen'de dört yılı aşkın süredir devam eden görece sakin dönemin fiilen sona erdiğine işaret ettiğini söyledi.