Kazakistan halkı, Kurultay'ın yeni üyelerini belirlemek üzere sandık başına gidiyor.
Yerel saatle 07.00'de başlayan oy verme işlemi, ülke genelinde ve yurt dışında kurulan toplam 10 bin 423 sandıkta gerçekleştiriliyor.
Kazakistan Merkezi Seçim Komisyonunun verilerine göre, seçimlerde kayıtlı 12 milyon 605 bin 788 seçmenin oy kullanması bekleniyor.
145 sandalyeli Kurultay için Adilet, Respublica, Baytaq, Ak Jol, Auyl (Köy), Kazakistan Ulusal Sosyal Demokrat Partisi (OSDP) ve Kazakistan Halk Partisi olmak üzere 7 siyasi parti yarışıyor.
Seçmenler, oy pusulasında bu partilerden birini tercih edebildikleri gibi "hepsine karşı" seçeneğini de işaretleyebiliyor.
Kazakistan'da Kurultay seçimine katılım yüzde 74,19 olarak gerçekleşti
Kazakistan Merkezi Seçim Komisyonu, sandıkların kapanmasının ardından ülke genelinde seçime katılım oranına ilişkin ön verileri paylaştı.
Buna göre, ülkede kayıtlı 12 milyon 605 bin 788 seçmenden 9 milyon 352 bin 151'i oy kullandı.
Seçime katılımın bölgelere göre dağılımında dikkat çekici farklılıklar görüldü. Başkent Astana'da katılım yüzde 51,67, ülkenin en büyük şehri Almatı'da yüzde 43,23 olarak kaydedildi.
Diğer bölgelerde ise katılım oranları yüzde 70'in üzerinde gerçekleşti. En yüksek katılım yüzde 92,16 ile Türkistan bölgesinde görülürken, bunu yüzde 91,19 ile Jetisu ve yüzde 90,75 ile Kızılorda bölgeleri izledi.
Aktöbe'de yüzde 88,30, Doğu Kazakistan'da yüzde 87,50, Jambıl'da yüzde 85,18, Akmola'da yüzde 82,69 ve Abay bölgesinde yüzde 81,41 oranında katılım gerçekleşti.
Oy sayımının tamamlanmasının ardından seçim sonuçlarına ilişkin ön verilerin Merkezi Seçim Komisyonunun düzenleyeceği brifingde açıklanması bekleniyor.
Türkiye'den YSK heyeti de seçimi izliyor
Seçimleri 42 ülke ve 13 uluslararası kuruluşu temsilen 777 uluslararası gözlemci yerinde takip ediyor.
Türkiye'den de Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) milletvekilleri ile Yüksek Seçim Kurulu (YSK) üyelerinin yer aldığı heyet, Kazakistan'daki seçimleri gözlemliyor.
YSK Başkanı Serdar Mutta başkanlığındaki heyette, YSK üyeleri Nurullah Bodur, Talip Bakır ve Mehmet Arı yer alıyor.
Astana'da bulunan heyet, Kazak Ulusal Sanat Üniversitesi binasında kurulan seçim sandığını ziyaret etti. Heyet, burada sandık görevlilerinden bilgi aldı ve oy kullanmak için gelen vatandaşlarla görüştü.
"Son derece sakin ve katılımlı bir seçim izliyoruz"
YSK Başkanı Mutta, AA muhabirine, Kazakistan'da bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek seçim sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Kazakistan'a 21 Ağustos'ta geldiklerini belirten Mutta, dün Merkez Seçim Komisyonunda temaslarda bulunduklarını ve Kazakistan'ın seçim sistemi hakkında bilgi aldıklarını söyledi.
Mutta, Kazakistan halkının ve Merkez Seçim Komisyonunun kendilerini son derece iyi ağırladığını ifade ederek, "Dost ve kardeş ülkeye gelmekten de çok onur duyduk." dedi.
Sabah saatlerinden itibaren seçim sandıklarının bulunduğu merkezleri ziyaret etmeye başladıklarını aktaran Mutta, "Son derece sakin, katılımlı bir seçim izliyoruz." ifadesini kullandı.
Ziyaret ettikleri merkezde seçmenlerin önce kayıt işlemlerini yaptırdığını, ardından düzenli şekilde oy kullandığını gözlemlediklerini belirten Mutta, "Şeffaf bir seçim sistemi olduğuna tanık olduk." dedi.
Mutta, seçim merkezinde herhangi bir taşkınlık veya huzursuzluk yaşanmadığının ve seçmenlerin barış içerisinde oy kullandığının altını çizdi.
Kazakistan'ın tek meclisli sisteme geçiş kapsamında gerçekleştirilen ilk seçim olduğuna dikkati çeken Mutta, "Malumunuz tüm Türk dünyasında seçim bayram havasında geçer, barış içerisinde geçer." diye konuştu.
Mutta, "Umarım barış içerisindeki oy kullanma süreci gün içerisinde de devam edip akşam sandıklar açıldığında sonuç tüm Kazak halkına hayırlı olur." ifadesini kullandı.
Seçimlerde oy verme işlemi yerel saatle 20.00'de sona erecek.
Cumhurbaşkanı Tokayev, yeniden cumhurbaşkanı seçilme hakkı olduğunu söyledi
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, seçimlerde oyunu kullandı.
Başkent Astana'daki Bağımsızlık Sarayı'nda bulunan 520 numaralı sandıkta oyunu kullanan Tokayev, ardından basın mensuplarına açıklamalarda bulundu.
Tokayev, ülkede ilk kez tek meclisli Kurultay için seçim düzenlendiğini belirterek, bugünün Kazakistan için "gerçekten tarihi bir gün" olduğunu belirtti.
Kasım Cömert Tokayev, "Bir ulus olarak kenetlenerek kapsamlı reformlar gerçekleştiriyoruz. Hepiniz bunu çok iyi biliyor ve ülkede yaşanan dönüşümlere tanıklık ediyorsunuz. Önemli sonuçlar elde etmeyi başardık. Bununla birlikte önümüzde daha büyük bir çalışma var ve önümüze koyduğumuz hedefler özel önem taşıyor. Bugünkü seçimler, bu büyük çalışmanın sadece başlangıcıdır." ifadelerini kullandı.
Tokayev'in yeniden adaylığı
Gazetecilerin 2029'da yapılacak cumhurbaşkanı seçiminde aday olup olmayacağını sorması üzerine Tokayev, bu kapsamda Kazakistan Anayasa Mahkemesinin kararının hukuka uygun olduğunu söyledi.
Tokayev, "Anayasa Mahkemesi böyle bir karar aldı. Bu karar elbette yasaldır ve benim yeniden seçilme hakkım yasal olarak bulunmaktadır." diye konuştu.
2029'da aday olup olmayacağına ilişkin kararın henüz gündemde olmadığını dile getiren Tokayev, "Bu nedenle tekrar görüşelim. Belki gelecek yıl size daha somut bir yanıt veririm." dedi.
Tokayev, ülkenin önünde yerine getirilmesi gereken çok sayıda görev bulunduğuna işaret ederek, "Ülkemizin önünde duran çok sayıda görevi yerine getirmemiz ve esas olarak Kazakistan'ın tamamını, öncelikle vatandaşlara yönelik sosyal tesislerin inşa edildiği büyük bir şantiyeye dönüştürmemiz gerekiyor." ifadesini kullandı.
"Ulusal Fon, halkın yararına kullanılmalı"
Tokayev, bu amaçlarla Ulusal Fon kaynaklarının kullanılabileceğini belirterek, "Bu amaçlarla Ulusal Fon'u kullanmaya hazırım. Yurt dışında menkul kıymetlerde paramızı tutarken, bu parayı halkın yararına kullanabilecekken neden tutuyoruz?" diye konuştu.
Tokayev, Ulusal Fon kaynaklarının vatandaşların yararına hizmet etmesi gerektiğini vurgulayarak, "Bu kaynaklar insanlara, vatandaşlarımıza hizmet etmeli." dedi.
Dünyadaki gelişmelerin dikkatle takip edilmesi gerektiğinin altını çizen Tokayev, uluslararası durumun kolay olmadığını söyledi.
Kazakistan'ın ekonomik büyümesine de değinen Tokayev, "Ekonomik büyüme ortada, bu objektif bir gerçek ve başlıca uluslararası finans kuruluşları tarafından da doğrulanıyor." değerlendirmesinde bulundu.
