Ô tô đỗ cửa và nghịch lý lấn chiếm vỉa hè

Chủ nhà bức xúc vì ôtô đỗ trước cửa gây bất tiện cho việc đi lại, nhưng lại sẵn sàng lấn chiếm vỉa hè để đặt chậu cây cảnh.

Vụ việc người phụ nữ 65 tuổi dùng chìa khóa cào 15 vết xước lên chiếc Mercedes đỗ trước cửa nhà ở Hà Nội vì cho rằng bị chắn lối ra vào đang thu hút nhiều tranh luận. Hành vi này khiến bà bị truy tố về tội Cố ý làm hư hỏng tài sản. Tuy nhiên, điều khiến tôi chú ý là một chi tiết rất đáng suy ngẫm: trước cửa ngôi nhà này có nhiều chậu cây cảnh được đặt trên vỉa hè.

Điều đó cho thấy một nghịch lý rất quen thuộc trong đời sống đô thị. Chủ nhà bức xúc vì ôtô đỗ trước cổng gây bất tiện cho việc đi lại. Nhưng ngược lại, họ sẵn sàng sử dụng vỉa hè để đặt hàng loạt chậu cây cảnh, ngang nhiên lấn chiếm không gian công cộng, khiến chính việc di chuyển của bản thân người khác bị ảnh hưởng.

Từ bao giờ nhiều người lại mặc nhiên coi phần vỉa hè trước nhà là tài sản riêng của mình? Ra đường, tôi không khó để bắt gặp cảnh người thì đặt chậu cây, người dựng mái che, người xếp bàn ghế, dựng cọc sắt hay đặt vật cản trên vỉa hè. Ai cũng nghĩ phần vỉa hè trước cửa nhà là thuộc quyền sở hữu cá nhân, khiến vỉa hè dần mất đi công năng vốn có. Người đi bộ vì thế phải xuống lòng đường, người khuyết tật không có lối di chuyển, còn những mâu thuẫn vì chỗ đỗ xe, lối ra vào ngày càng xảy ra nhiều hơn.

Theo tôi, nếu đã nói đến văn hóa giao thông thì phải nhìn từ cả hai phía. Người lái xe không nên đỗ chắn cổng nhà người khác. Nhưng chủ nhà cũng không thể vừa chiếm dụng vỉa hè làm nơi đặt cây cảnh, vừa mặc nhiên coi khoảng không gian trước mặt tiền là "đất của mình" rồi phản ứng gay gắt khi người khác sử dụng phần không gian công cộng đó.

>> Xe hơi bị viết xước 'trả thù' vì đỗ trước quán trà đá vỉa hè

Điều đáng lo ngại hơn là tư duy "trước cửa nhà tôi thì tôi có quyền quyết định" đã tồn tại quá lâu và gần như trở thành một thói quen. Nhiều người sẵn sàng tranh cãi, chửi bới, thậm chí phá hoại tài sản chỉ vì có xe đỗ trước nhà, trong khi bản thân họ lại lấn chiếm vỉa hè suốt nhiều năm mà không hề thấy có gì sai.

Tôi cho rằng đã đến lúc cần những biện pháp mạnh tay hơn để lập lại trật tự vỉa hè. Phải kiên quyết dẹp bỏ các chậu cây, bục bệ, mái che, vật cản và mọi hình thức chiếm dụng không gian công cộng trái phép. Không thể để tình trạng "mỗi nhà chiếm một ít" tiếp tục tồn tại, bởi cuối cùng người chịu thiệt là cả cộng đồng.

Hành vi dùng chìa khóa cào xước xe của người khác rõ ràng là vi phạm pháp luật và phải chịu trách nhiệm. Nhưng vụ việc này cũng là lời nhắc rằng nhiều xung đột trong đô thị không chỉ bắt nguồn từ chuyện đỗ xe, mà còn xuất phát từ tư duy coi không gian chung là của riêng. Vỉa hè được xây dựng để phục vụ cộng đồng, không phải để trở thành "sân trước" của bất kỳ ngôi nhà nào. Muốn hạn chế những vụ việc tương tự, chúng ta cần chấm dứt thói quen lấn chiếm không gian công cộng đã tồn tại quá lâu.

Bảo Nam