Suudi Arabistan: Mekke'nin güneyinde bir İHA imha edildi

Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, Yemen'deki Husiler tarafından fırlatıldığını belirttiği bir insansız hava aracının (İHA) Mekke'nin güneyinde Suudi hava savunma sistemleri tarafından önlenerek imha edildiğini açıkladı.

Koalisyon Sözcüsü Tümgeneral Turki el-Maliki, İHA'nın 15 Eylül Salı akşamı saat 18.50'de, Mekke'nin yasaklı hava sahasına girmeden önce vurulduğunu bildirdi. El-Maliki, kutsal mekanların ve hacıların güvenliğini 'kırmızı çizgi' olarak nitelendirdi.

Husiler ise Mekke'yi hedef aldıkları yönündeki suçlamayı reddetti.

ANTLAŞMA DEVREYE GİRECEK Mİ?

Suudi Arabistan'a yönelik son saldırılar Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında ağustosta imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması açısından kritik bir soruyu gündeme getirdi: Riyad'ın saldırı altında olması kolektif savunma mekanizmasını harekete geçirebilir mi?

Anlaşma, üç ülkeden herhangi birine yönelik silahlı saldırının üçüne birden yapılmış sayılmasını öngörüyor. Ancak kamuoyuna açıklanan belgelerde, bunun NATO'nun 5. maddesine benzer şekilde otomatik olarak askerî müdahale başlatacağına ilişkin ayrıntılı bir mekanizma bulunmuyor.

Pakistan Ordu Sözcüsü Ahmed Şerif Çaudri de 16 Eylül'de anlaşmanın nasıl ve ne zaman operasyonel hale getirileceğinin üç ülkenin siyasi liderliklerinin kararına bağlı olduğunu söyledi.

PAKİSTAN: OMUZ OMUZAYIZ

Saldırı girişiminin ardından Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, olayı sert ifadelerle kınayarak ülkesinin Suudi Arabistan'ın yanında olduğunu açıkladı.

Şerif, Pakistan'ın “Suudi Arabistan ile omuz omuza, kararlılık ve dayanışma içinde” durduğunu belirterek, Riyad'ın kutsal mekanların güvenliğini ve dokunulmazlığını koruma çabalarına destek verdiklerini bildirdi. Pakistan Başbakanı, İHA'nın engellenmesinde Suudi güçlerinin gösterdiği hızlı müdahaleyi de övdü.

Bununla birlikte Şerif, bölgedeki tüm taraflara azami itidal çağrısında bulundu. Çatışmaların daha fazla genişlememesi gerektiğini vurgulayan Şerif, sorunların savaş alanı yerine diyalog ve diplomasi yoluyla çözülmesi gerektiğine işaret etti.

ORDU SÖZCÜSÜNDEN AÇIKLAMA

Mekke çevresindeki son gelişmeler Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan'ın 7 Ağustos'ta imzaladığı Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nı da yeniden gündeme taşıdı.

Üç ülke arasındaki anlaşma, taraflardan herhangi birine yönelik silahlı saldırının üç ülkenin tamamına yapılmış sayılmasını öngörüyor. Anlaşma ayrıca savunma işbirliğinin geliştirilmesini ve üç ülkenin ortak caydırıcılık kapasitesinin güçlendirilmesini amaçlıyor.

Ancak Suudi Arabistan'ın son İHA girişimini anlaşma kapsamında bir “silahlı saldırı” olarak değerlendirdiğine veya kolektif savunma hükmünün resmen devreye sokulmasını talep ettiğine ilişkin şu ana kadar herhangi bir açıklama yapılmadı.

İHA olayından yalnızca saatler önce Pakistan ordusundan anlaşmanın nasıl işleyeceğine ilişkin dikkat çekici açıklamalar gelmişti. Pakistan Ordusu Sözcüsü Korgeneral Ahmed Şerif Çaudri, Mekke Anlaşması'nın saldırı amacı taşımadığını ve temelinde 'kolektif caydırıcılık' bulunduğunu söyledi.

Çaudri, anlaşmanın başka ülke veya ittifaklara karşı kurulmadığını, üç ülkenin mevcut uluslararası ilişkilerini tamamlayıcı nitelikte olduğunu belirtti. Anlaşmadan doğan savunma yükümlülüklerinin hangi koşullarda ve nasıl hayata geçirileceğine ise İslamabad, Ankara ve Riyad'ın siyasi liderliklerinin birlikte karar vereceğini ifade etti.

TÜRKİYE'NİN TUTUMU

Türkiye ise son günlerde Suudi Arabistan'a yönelik saldırılar karşısında Riyad'a desteğini açıkladı. Dışişleri Bakanlığı, 8 Eylül'de Husilerin Suudi Arabistan'ı hedef alan saldırılarını kınayarak, ülkenin egemenliği ve toprak bütünlüğüne desteğini yineledi ve Husilere saldırgan eylemlerine son verme çağrısı yaptı.

Ankara, 12 Eylül'de Irak topraklarından Suudi Arabistan'a düzenlenen İHA saldırılarının ardından da aynı tutumu tekrarlarken, bölgesel gerilimin tırmandırılmaması gerektiğini vurguladı. Türkiye ayrıca Mekke Ortak Savunma Anlaşması çerçevesinde Pakistan ve Suudi Arabistan'la kolektif caydırıcılık ve savunma kapasitesinin güçlendirilmesi yönündeki taahhüdünü sürdürüyor.

BÖLGEDE GERİLİM TIRMANIYOR

Mekke yakınlarındaki İHA olayı, Suudi Arabistan'ın son günlerde artan güvenlik tehditleri nedeniyle Mekke ve Cidde dahil çeşitli bölgelerde alarm seviyesini yükselttiği bir dönemde meydana geldi.

Reuters'a göre Husilerin Yemen'in Kızıldeniz kıyısındaki faaliyetleri ve Babülmendep Boğazı çevresindeki ilerleyişi, Suudi Arabistan'ın enerji ve deniz ticaret yollarına ilişkin endişeleri artırdı. Riyad yönetimi 15 Eylül'de son saldırıların ardından geniş kapsamlı güvenlik uyarıları yayımlamıştı.