
AI-generated summary
Izrael zajął Zachodni Brzeg i Wschodnią Jerozolimę podczas wojny sześciodniowej w 1967 roku. Od tego czasu prowadzi budowę osiedli na zajętych terenach, gdzie obecnie mieszka ponad 500 tys. żydowskich osadników. Palestyńczycy, licząc około 3,5 mln osób, podlegają prawu wojskowemu i administracji okupacyjnej, podczas gdy osadnicy są objęci prawem izraelskim.
Coraz więcej ataków
Według danych przytoczonych przez INSS w pierwszej połowie 2026 roku na Zachodnim Brzegu odnotowano 660 przestępstw popełnionych przez Żydów na tle nacjonalistycznym. To o 63 proc. więcej niż w drugiej połowie 2025 roku. W wyniku tych ataków zginęło sześciu Palestyńczyków, a 140 zostało rannych.
Izraelscy wojskowi przyznają, że w niektórych jednostkach nawet 80 proc. odnotowywanych zdarzeń dotyczy tego rodzaju przemocy.
Krytyka władz
INSS zwraca uwagę na niewystarczającą reakcję państwa, które – zdaniem instytutu – sprzyja przemocy wobec Palestyńczyków i przejmowaniu ich ziemi. W latach 2005–2025 około 94 proc. śledztw w takich sprawach zamknięto bez wniesienia aktu oskarżenia, a tylko 3 proc. zakończyło się skazaniem.
Think tank postuluje, aby prawo było egzekwowane w taki sam sposób wobec wszystkich sprawców, niezależnie od ich narodowości. Proponuje także utworzenie wspólnego zespołu wojska, policji, kontrwywiadu, administracji cywilnej i prokuratury, który zajmowałby się przemocą osadników.
INSS chce również usunięcia 26 nielegalnych przyczółków osadniczych w tych częściach Zachodniego Brzegu, gdzie sprawy cywilne pozostają w gestii Autonomii Palestyńskiej, a za bezpieczeństwo odpowiada Izrael. Postuluje także odbieranie broni osobom używającym jej niezgodnie z prawem oraz egzekwowanie zakazu wstępu Izraelczyków na obszary znajdujące się pod palestyńską administracją cywilną i kontrolą bezpieczeństwa.
Zdaniem instytutu działania te mają również zapobiec upadkowi Autonomii Palestyńskiej, co mogłoby doprowadzić do chaosu i dalszego wzrostu przemocy.
Temat na marginesie izraelskich mediów
O alercie INSS poinformował spośród głównych izraelskich mediów jedynie lewicowy dziennik „Haarec”, mający kilka procent udziału w rynku. Przemoc osadników pozostaje na marginesie zainteresowania największych izraelskich mediów. Relacje z Zachodniego Brzegu koncentrują się przede wszystkim na atakach Palestyńczyków na Izraelczyków, także wtedy, gdy dochodzi do nich po wcześniejszej przemocy osadników.
Dwa systemy prawne
Izrael zajął Zachodni Brzeg i Wschodnią Jerozolimę podczas wojny sześciodniowej w 1967 roku. Wkrótce potem rozpoczął budowę osiedli na zajętych terenach. Obecnie mieszka w nich ponad 500 tys. żydowskich osadników. Osiedla są chronione przez izraelskie wojsko. Prowadzą do nich nowoczesne drogi, z których mogą korzystać tylko Żydzi.
Na Zachodnim Brzegu mieszka również około 3,5 mln Palestyńczyków. Obie społeczności podlegają różnym systemom prawnym: osadnicy – prawu izraelskiemu, a Palestyńczycy – prawu wojskowemu i administracji okupacyjnej.
Palestyńczycy uważają, że osiedla oraz obecność wojskowa potrzebna do ich ochrony stanowią przeszkodę w ich dążeniu do ustanowienia własnego państwa na tym terenie.
AI outlook — possibilities, not facts
Izraelskie władze utworzą wspólny zespół wojska, policji, kontrwywiadu, administracji cywilnej i prokuratury w celu zwalczania przemocy osadników.
Possible · Within months
Izrael usunie 26 nielegalnych przyczółków osadniczych na Zachodnim Brzegu, gdzie sprawy cywilne pozostają w gestii Autonomii Palestyńskiej.
Possible · Within months

The Norwegian foreign intelligence agency E-tjenesten reported that an entity acting for a foreign country used Norwegian infrastructure to conduct cyberattacks on targets outside the country, including the Ukrainian authorities. The deputy chief of the service, Lars Nordrum, described Norway as an "in-between country" in order to make it difficult to link the attack to its real originator. The detection was made possible by the TI system that monitors traffic crossing the country's borders. In August, Norway fell victim to a series of cyberattacks disrupting public services, and the pro-Russian group Server Killers declared a "cyber war" against Norway after signing the Oslo-Kiev defense agreement, claiming responsibility for the attack on parliament servers.

Rescue operations are underway in Nuhud, Sudan, following a gold mine disaster. Rescuers warn that the chances of finding survivors are decreasing and the number of victims may increase. Gold mining in Sudan is dangerous and is financing the three-year civil war.

Several artists have withdrawn from Ed Sheeran's tour in solidarity with Macklemore, who was removed from concerts under pressure from the promoter and stadium owners because of his pro-Palestinian views.

Russian Major General Anton Grunis was killed shortly after giving Vladimir Putin a false report about the alleged capture of Constantinople in Ukraine, as reported by Russian and Ukrainian media.

A South Korean court upheld a lawsuit against North Korea and ordered the payment of 44.6 billion won for blowing up a liaison office in Kaesong in 2020. The trial took place without Pyongyang's representatives.

The U.S. Department of State has issued the highest level four travel alert for American citizens for Iran and Yemen due to the risk of Iranian drone and missile attacks, terrorism and exit bans. Alert Level 3 is also in effect for Saudi Arabia. The decision is related to the events of February 28, when the US and Israel attacked Iran, and the continuing threat from Houthi rebels supported by Tehran.