Hürmüz'deki Petrol Arzı Kesintisinin Detayları Raporda
ABD/İsrail-İran Savaşı öncesinde Hürmüz Boğazı'ndan küresel petrol arzının yüzde 20'si geçiyordu.
Quick Look
- ABD/İsrail-İran Savaşı öncesi Hürmüz Boğazı'ndan küresel petrol ve LNG arzının yüzde 20'si geçiyordu.
- Kriz döneminde günlük 15,5 milyon varillik açık oluştu; açık boru hatları, stoklar ve tüketim düşüşüyle dengelendi.
AI-generated summary
Why It Matters
ABD/İsrail-İran Savaşı öncesinde Hürmüz Boğazı küresel petrol ve LNG ticaretinin kritik bir geçiş noktasıydı.
HÜRMÜZ'DEN PETROL ARZININ YÜZDE 20'Sİ GEÇİYORDU
ABD/İsrail-İran Savaşı öncesinde Hürmüz Boğazı'ndan küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 20'si ile küresel LNG ticaretinin yaklaşık yüzde 20'si geçiyordu.
Kesintinin en yoğun döneminde küresel petrol ve gaz arzının yüzde 14'ü sekteye uğradı. Rapora göre bu oran, 1970'lerdeki petrol şoklarının etkisinin yaklaşık iki katına, Rusya-Ukrayna Savaşı'nın 2022'deki en yüksek etkisinin ise yaklaşık altı katına karşılık geldi.
Doğal gazdaki doğrudan etki ise daha sınırlı kaldı. Küresel gaz arzının yaklaşık yüzde 3'ü etkilendi. Küresel LNG ticaretinin beşte biri Hürmüz Boğazı'ndan geçmesine rağmen LNG'nin küresel gaz arzındaki payının yüzde 15'ten az olduğu belirtildi.
GÜNLÜK 15,5 MİLYON VARİLLİK AÇIK OLUŞTU
Hürmüz Boğazı'ndan 2025'in son çeyreğinde günlük yaklaşık 21 milyon varil petrol geçerken, kriz döneminde bu akışın yaklaşık 3,3 milyon varillik bölümü devam etti.
Rapora göre, kriz öncesinde Çin ve diğer ülkelerin petrol stoklarını artırması ve bu alımların durmasının da etkisiyle küresel sistemde yerine konulması gereken petrol arz-talep açığı günlük yaklaşık 15,5 milyon varil olarak hesaplandı.
Bu açığın yaklaşık yüzde 35'i alternatif boru hatları üzerinden yeniden yönlendirme ve Hürmüz dışındaki üretim artışıyla karşılandı.
Suudi Arabistan'ın Doğu-Batı Ham Petrol Boru Hattı ile Birleşik Arap Emirlikleri'nin Fucayra'ya uzanan boru hattının daha yoğun kullanılması sayesinde günlük yaklaşık 4,7 milyon varillik ilave petrol akışı Hürmüz Boğazı dışından piyasaya sunuldu.
Brezilya, Kazakistan, ABD ve Venezuela başta olmak üzere Hürmüz dışındaki üreticilerin ilave üretimi de günlük yaklaşık 500 bin varillik katkı sağladı.
Petrol stoklarının kullanılması ise açığın yüzde 20'sini karşıladı. Küresel stoklardan günlük yaklaşık 3,5 milyon varil petrol kullanıldı. Bunun yaklaşık 2,5 milyon varili Uluslararası Enerji Ajansı üyelerinin koordineli stok kullanımından, yaklaşık 1 milyon varili ise Çin'den geldi.
Kalan miktarın yaklaşık yüzde 45'i ise günlük 6,8 milyon varillik petrol tüketimi düşüşüyle dengelendi.
What to Watch
AI outlook — possibilities, not facts
Alternatif boru hatları ve stok kullanımı arz açığını dengelemeye devam edecek.
Likely · Within months
Open Questions
- Kriz ne kadar sürecek?
- Alternatif hatlar uzun vadede yeterli olacak mı?
