UBND TP HCM đề xuất giữ nguyên toàn bộ 168 phường, xã, đặc khu nhằm ổn định bộ máy khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp mới vận hành hơn một năm.
Đề xuất được UBND TP HCM nêu trong tờ trình về kết quả thực hiện chỉ đạo của Ban Thường vụ Thành ủy, tiếp tục nghiên cứu phương án sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, ngày 3/9.
Theo quy trình, tờ trình được UBND thành phố trình Đảng ủy UBND TP HCM để báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy xem xét, cho chủ trương.
Sau hơn một năm vận hành chính quyền địa phương hai cấp, hoạt động tại các phường, xã, đặc khu cơ bản ổn định, chưa phát sinh bất hợp lý cần điều chỉnh địa giới, theo UBND TP HCM. Từ tháng 7/2025, thành phố đã phân cấp, ủy quyền hơn 1.000 nhiệm vụ trên 9 lĩnh vực, đồng thời đẩy mạnh dịch vụ công trực tuyến, giúp giảm thời gian và chi phí cho người dân, doanh nghiệp.
Việc giữ nguyên địa giới trước mắt cũng nhằm tránh xáo trộn bộ máy, cán bộ, tài sản và dữ liệu hành chính. Nếu tiếp tục sáp nhập, người dân và doanh nghiệp sẽ phải cập nhật lại nhiều thông tin, giấy tờ; đồng thời có thể ảnh hưởng đến quy hoạch, giải phóng mặt bằng và tiến độ các dự án trọng điểm. Một số địa bàn có đặc thù về địa lý, quốc phòng, an ninh cũng cần được duy trì ổn định.
Trước đó, sau khi tự rà soát, 165/168 phường, xã, đặc khu đề xuất giữ nguyên hiện trạng, trong đó có 54 địa phương chưa đáp ứng một trong hai tiêu chí về diện tích, dân số.
Trong số này, 52 địa phương có dân số từ 30.000 người trở lên nhưng chưa đạt tiêu chuẩn về diện tích, gồm 48 phường rộng dưới 5,5 km2 và 4 xã dưới 30 km2. Hai đơn vị còn lại là xã Thạnh An và đặc khu Côn Đảo chưa đạt tiêu chuẩn về dân số nhưng có diện tích từ 75 km2 và vị trí biệt lập, cách xa đất liền.
Đánh giá các đề xuất, UBND TP HCM cho rằng các đơn vị này không bắt buộc phải đánh giá lại tiêu chuẩn. Toàn bộ 168 phường, xã, đặc khu của TP HCM được thành lập từ ngày 1/7/2025, trước khi Nghị quyết 112 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn đơn vị hành chính có hiệu lực từ đầu năm 2026. Theo điều khoản chuyển tiếp của nghị quyết, các đơn vị hình thành trước thời điểm này không phải đánh giá lại tiêu chuẩn.
Riêng 4 xã Long Hải, Bình Chánh, Bà Điểm và Hóc Môn có diện tích dưới 30 km2 đang xây dựng đề án thành lập phường trên cơ sở giữ nguyên địa giới. Khi chuyển thành phường, các địa phương này sẽ áp dụng tiêu chuẩn diện tích từ 5,5 km2 trở lên.
Ngoài ra, Trung ương đang nghiên cứu mô hình đơn vị hành chính cấp xã mang tính hạt nhân, dự kiến hoàn thành trong tháng 10/2026. Do đó, chính quyền TP HCM cho rằng nên chờ các nguyên tắc, tiêu chí mới để đánh giá đồng bộ.
Với phường Xóm Chiếu, phường Khánh Hội và xã Long Sơn có đề xuất sáp nhập với địa phương liền kề, UBND TP HCM cho rằng hồ sơ chưa thể hiện việc trao đổi, lấy ý kiến và sự đồng thuận của các địa phương liên quan.
Từ đó, UBND TP HCM đề xuất giữ nguyên toàn bộ 168 phường, xã, đặc khu. Giai đoạn 2026-2030, thành phố sẽ tiếp tục hoàn thiện mô hình chính quyền hai cấp, đẩy mạnh phân cấp, chuyển đổi số, cải cách hành chính và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ phù hợp quy mô, đặc điểm và khối lượng công việc từng địa bàn.
Sau khi sáp nhập với Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu, TP HCM rộng gần 6.800 km2, dân số khoảng 16 triệu người, theo số liệu Công an TP HCM cung cấp ngày 1/6, là đô thị đặc biệt. Trong 168 đơn vị hành chính cấp xã, Phú Giáo rộng nhất với 192,83 km2; phường Dĩ An đông dân nhất với hơn 227.800 người.
