Nhiễm HPV có phải nhiễm suốt đời không?

Nhiễm HPV có phải nhiễm suốt đời không?

Tôi được chẩn đoán nhiễm HPV type 16, theo dõi hơn 4 tháng rồi mà xét nghiệm vẫn dương tính. Có phải tôi sẽ nhiễm HPV cả đời và tiến triển ung thư không? (Hà Nhiên, 39 tuổi, Quảng Ninh)

Trả lời:

Nhiễm HPV không đồng nghĩa virus tồn tại suốt đời. Khả năng cơ thể kiểm soát và đào thải HPV phụ thuộc vào type virus, miễn dịch, tuổi, sức khỏe và lối sống.

HPV có khoảng 200 type, ảnh hưởng đến da, vùng sinh dục và hầu họng. Các type nguy cơ thấp như 6, 11, 42, 43, 44 thường gây mụn cóc sinh dục; các type nguy cơ cao như 16, 18, 31, 33, 35, 39, 45... có thể gây biến đổi tế bào và dẫn đến ung thư nếu tồn tại dai dẳng.

Phần lớn ca nhiễm HPV không có triệu chứng và được hệ miễn dịch kiểm soát. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết khoảng 90% người nhiễm HPV có thể tự đào thải virus. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) cũng ghi nhận 9/10 trường hợp tự hết trong vòng 2 năm. Tuy nhiên, HPV cũng rất dễ tái nhiễm do không tạo được miễn dịch lâu dài. Nguy cơ ung thư chủ yếu xuất hiện khi cùng một type nguy cơ cao tồn tại nhiều năm, tạo tổn thương tiền ung thư rồi tiến triển nếu không được phát hiện và xử trí. Khoảng 10% phụ nữ nhiễm HPV cổ tử cung có thể bị nhiễm kéo dài.

Các type nguy cơ thấp gây mụn cóc sinh dục, song điều trị mụn cóc chỉ loại bỏ tổn thương, không diệt virus hoàn toàn, vì hiện chưa có thuốc đặc hiệu tiêu diệt HPV.

Khả năng đào thải HPV phụ thuộc vào miễn dịch: người khỏe mạnh kiểm soát tốt hơn; người nhiễm HIV, ghép tạng, dùng thuốc ức chế miễn dịch hoặc lớn tuổi dễ nhiễm kéo dài hơn. Hút thuốc, dinh dưỡng kém, sức khỏe tổng thể yếu và căng thẳng cũng làm giảm khả năng kiểm soát virus.

Người có kết quả HPV dương tính không nên hoảng sợ. Cần thăm khám và thực hiện theo các chỉ định của bác sĩ. Không tự dùng thuốc hay sản phẩm "đào thải HPV". Khi xét nghiệm chuyển từ dương tính sang âm tính, điều này thường nghĩa là virus đã được miễn dịch kiểm soát đến mức không còn phát hiện được, chứ không chắc đã biến mất hoàn toàn.

Để giảm nguy cơ nhiễm mới và tái phơi nhiễm, nên duy trì quan hệ tình dục an toàn, hạn chế số bạn tình, không hút thuốc và chăm sóc sức khỏe tốt.

Người đã hoặc đang nhiễm HPV vẫn có thể tiêm vaccine. Vaccine không điều trị type đang nhiễm, nhưng giúp bảo vệ trước các type khác mà cơ thể chưa từng gặp và nguy cơ tái nhiễm.

Hiện có vaccine thế hệ mới phòng 9 type HPV phổ biến gồm 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 và 58. Vaccine dành cho cả nam và nữ từ 9-45 tuổi, người từ 9-14 tuổi chỉ cần tiêm hai mũi, cách nhau khoảng 6-12 tháng, từ 15-45 tuổi cần tiêm 3 mũi trong vòng 6 tháng. Bên cạnh đó, vaccine phòng 4 type HPV gồm 6, 11, 16 và 18, tiêm cho nữ giới từ 9-26 tuổi. Nữ từ 9-13 tuổi tiêm hai mũi trong vòng 6-12 tháng, từ 14-26 tuổi tiêm ba mũi trong 6 tháng.